Je hebt series waarbij je vooral losse scenes voor de geest kan halen, en je hebt series waarbij je vooral de vibes herinnert. Dit laatste heb ik met Sabrina the Teenage Witch, alleen herinner ik me daarnaast ook echt nog wel losse specifieke scenes (en zelfs hele afleveringen!). Wat ik me het meest herinner is het huis. Wat mij betreft wederom een droomhuis, net als het huis in Practical Magic. Met name Sabrina’s slaapkamer in de erker. En dan heb je ook nog Tante Hilda en Zelda. Én een pratende kat die eigenlijk geen kat was! Ik wilde niet per se heks worden, maar ik wilde wel dolgraag in dat huis wonen.
Sabrina the Teenage Witch liep van 1996 tot 2003, zeven seizoenen lang. Sabrina Spellman ontdekt op haar zestiende dat ze uit een lange lijn van heksen komt. Ze woont met haar tantes Hilda en Zelda in het fictieve Westbridge, Massachusetts. Salem woont er ook: een kat die eigenlijk een mislukte wereldheerser is. Deze serie heeft echt mijn liefde voor het magische aangewakkerd.
Van stripverhaal naar film naar serie
Sabrina bestond al veel langer dan de meeste mensen denken. Het personage komt uit de Archie Comics, bedacht door Dan DeCarlo en George Gladir. Ze dook voor het eerst op in 1962, in Archie’s Madhouse, en kreeg in 1971 haar eigen stripreeks. De tv-serie uit de jaren negentig bouwt dus voort op decennia aan stripverhalen, niet op een origineel scenario.
Voordat de serie er was, bestond er ook al een tv-film. Die werd in april 1996 uitgezonden op Showtime en gold achteraf als de onofficiële pilot. Sabrina heette daarin nog Sabrina Sawyer, niet Spellman. Andere actrices speelden de tantes: Sherry Miller en Charlene Fernetz, in plaats van Caroline Rhea en Beth Broderick.
Een paar maanden later startte de serie bij ABC. De makers castten alles opnieuw, behalve Melissa Joan Hart als Sabrina. Die keuze werkte: de pilotaflevering trok meer dan 17 miljoen kijkers.
Salem Saberhagen: geen gewone kat
Salem blijft voor mij het beste personage van de serie. Dat was ook precies de bedoeling. Volgens het verhaal is hij een 500 jaar oude heks. De Heksenraad veroordeelde hem tot honderd jaar kattenleven, als straf voor een poging tot wereldoverheersing.
Vier getrainde katten speelden Salem: Elvis, Lucy, Salem en Witch. Voor pratende scènes gebruikten de makers een animatronic pop. Vanaf 1998 bouwde The Chiodo Brothers die pop. Datzelfde team maakte ook Killer Klowns from Outer Space, een horrorcultklassieker. Een leuke kruisbestuiving voor wie, zoals ik, van beide werelden houdt.
Nog een detail dat ik bijna vergeten was: volgens tante Zelda komt Salem oorspronkelijk van Mars. De serie deed nooit veel moeite om zulke losse eindjes recht te breien. Dat hoorde precies bij de charme.
Hilda en Zelda: de balans die de serie droeg
Sabrina’s tantes, Hilda en Zelda, waren nooit zomaar twee bijfiguren. Hilda speelde de impulsieve, chaotische helft. Zelda was de rationele wetenschapper. Zij bracht meestal de stem van de rede in, als Sabrina (of Hilda) weer iets met magie had verpest. Die dynamiek gaf de serie iets herkenbaars: twee heel verschillende volwassenen die samen het huishouden overeind hielden.
Beide actrices verlieten de serie na seizoen zes. Caroline Rhea kreeg haar eigen talkshow. Beth Broderick vond het personage Zelda uitgespeeld. Binnen het verhaal loste dit zich creatief op: de tantes vertrokken naar de Other Realm. Sabrina stond er vanaf toen alleen voor, in het huis waar ze zelf ooit als tiener kwam wonen.
De Other Realm en de regels van de heksenwereld
De wereldopbouw hield de serie voor mij interessant, ook toen ik er allang overheen was gegroeid. Heksen, en blijkbaar ook andere wezens, hadden een eigen rijk naast de mensenwereld. Dat rijk had eigen regels, een eigen raad en zelfs eigen strafkolonies. Toen Hilda tijdelijk gratie kreeg voor haar rol in Salems machtsgreep, plaatsten de makers hem bijvoorbeeld over naar een ‘veilig huis’ in de Other Realm. Dat huis bleek achteraf een strafkamp.
De wereldopbouw voelde nooit zwaar of overdreven serieus. Het bleef binnen de logica van een tienersitcom. Toch gaf het het geheel net wat meer diepte dan je op basis van de openingstune zou verwachten.
Cast-wissels die niemand ooit uitlegde
Dit is misschien wel het meest kenmerkende aan Sabrina the Teenage Witch: personages verdwenen, en niemand besteedde er ooit een woord aan. Sabrina’s eerste beste vriendin Jenny was er alleen in seizoen 1, evenals haar biologieleraar meneer Pool ook. Vanaf seizoen 2 doken ze niet meer op. Geen verklaring, geen afscheidsscène. Valerie nam Jenny’s plek in, en ‘verhuisde’ op haar beurt aan het begin van seizoen 4 naar Alaska. Niemand noemde haar daarna nog.
Zelfs later in de serie gebeurde dit weer. Miles, één van Sabrina’s huisgenoten tijdens haar studietijd, verdween na seizoen 6. Ook zijn lot werd nooit opgehelderd. Achteraf gezien bijna een running gag, al was dat destijds vast niet de bedoeling.
Chilling Adventures of Sabrina
Netflix bracht in 2018 een compleet nieuwe versie uit: Chilling Adventures of Sabrina. Die serie is gebaseerd op de gelijknamige, veel donkerdere stripreeks, niet op de originele strip uit de jaren zeventig. Kiernan Shipka speelt Sabrina, en de toon verschuift van tienersitcom naar horror.

Salem verandert hier het meest. Hij is geen veroordeelde heks meer, maar een ‘familiar’: een magisch wezen dat als dier bestaat. Hij praat ook niet. Shipka is namelijk allergisch voor katten, dus veel fysiek contact met Salem zat er sowieso niet in.
Ik heb de serie gezien, en op zijn eigen manier werkt die goed. De donkere toon past bij deze tijd, en de makers kozen duidelijk een ander pad dan de sitcom. Toch blijft voor mij Melissa Joan Hart de echte Sabrina. Die combinatie van luchtigheid en warmte uit de jaren negentig is wat mij betreft moeilijk te evenaren.
Waar kan je Sabrina the Teenage Witch nu kijken?
- De volledige serie staat op Paramount+.
- Losse afleveringen en oudere seizoenen duiken op bij Pluto TV, Tubi en Hulu. Dit aanbod is vooral Amerikaans, dus check zelf de beschikbaarheid in Nederland en België.
- Wil je liever fysieke media? Bol.com verkoopt een complete tweedehands boxset met alle zeven seizoenen.
Bovenstaande link is een affiliatelink: ik ontvang een kleine commissie als je erdoorheen koopt, jij betaalt niets extra. Lees hier meer over hoe en waarom.
Zin in meer nostalgie?
Sabrina the Teenage Witch staat voor mij samen met andere nostalgische media symbool voor het moment waarop griezelig en gezellig voor mij hetzelfde ding werden. Eerder schreef ik al over Scooby-Doo, Max en het Gele-Sokjes-Spook, R.L. Stine (Goosebumps en Fear Street), Buffy the Vampire Slayer en Are You Afraid of the Dark. Binnenkort volgt nog een post over Big Wolf on Campus.
No Comment! Be the first one.